Twaalf klussen van de ambtenaar waar een klein AI-model op je eigen telefoon of laptop vandaag al bij helpt — zonder dat er iets naar een server gaat. Elke klus is een ketting van kralen; rijg hem zelf anders als je wilt.
Waarom op het toestel? Elk AI-hulpmiddel dat je nu hebt stopt bij dezelfde deur: vertrouwelijk, persoonsgegevens, opnames. Publieke chatbots lekken, Copilot staat op oranje, en zelfs Vlam mag geen vertrouwelijke informatie verwerken. Achter die deur zit het saaiste en duurste werk: notuleren, lakken, beoordelen, rapporteren.
Een model dat op het toestel blijft heeft daar geen toestemming voor nodig. Bewijs: zet vliegtuigmodus aan en kijk onderaan AntBench — 0 netwerkverzoeken.
1 Overleg → notulen
Nu te proberen
- Voor wie
- Iedereen die vergadert — 40 tot 60 % van de werktijd.
- Wat gebeurt er
- Opname → transcript met sprekers, onderwerpen en persoonsgegevens bovenaan, als notulen (.md) en ondertitels.
- Op het toestel
- Vertrouwelijke overleggen die niet in Teams opgenomen mogen worden.
Eén uur administratie minder per vergaderuur (Britse gemeenten, tool Minute). Bijna de helft noemt notuleren de rotklus.
2 Woo: inventariseren en lakken
Deels
- Voor wie
- Woo-teams, juristen, informatiebeheer.
- Wat gebeurt er
- Persoonsgegevens en namen worden gemarkeerd vóór het lakken (nu); passages vinden in het eigen dossier met bronvermelding per zin (komt).
- Op het toestel
- Stukken met gegevens van derden; nu €25 mln laksoftware én handwerk.
134 uur per verzoek bij ministeries; beoordelen en lakken is de grootste stap. Elk procent sneller ≈ 10 fte overheidsbreed.
3 Inspraak en zienswijzen
Deels
- Voor wie
- Omgevingsrecht, participatie, beleid.
- Wat gebeurt er
- Honderden reacties krijgen een onderwerp; groeperen op thema met een citaat per thema.
- Op het toestel
- Reacties bevatten namen en adressen van burgers.
Britse tool Consult: 50.000 reacties in twee uur, 83 % overeenstemming met experts (experts onderling: 55 %).
4 Bezwaar- en klachtentriage
Deels
- Voor wie
- Juridische zaken, klantcontact.
- Wat gebeurt er
- Onderwerp, taal en toon van een inkomend stuk; voorsorteren op behandelaar.
- Op het toestel
- Elk stuk is het dossier van een burger.
Eerste reactie binnen een dag; verdeling zonder dat iemand alles eerst leest.
5 Inspectie in het veld
Deels
- Voor wie
- Toezichthouders, bouwinspecteurs, vastgoedbeheer.
- Wat gebeurt er
- Foto's krijgen trefwoorden in de metadata en komen met een rapport terug als ZIP; gezichten en kentekens wegredigeren komt.
- Op het toestel
- Geen bereik in kelders en op bouwplaatsen; foto's van panden en mensen.
Tot 50 % minder administratie (leveranciersclaim); het verslag is klaar bij vertrek.
6 Hoorzitting, interview, intake
Nu te proberen
- Voor wie
- FG, integriteit, HR, bezwaarcommissies.
- Wat gebeurt er
- Transcript met sprekers én een geredigeerde versie voor het dossier, in één keer.
- Op het toestel
- Het gevoeligste materiaal dat de overheid heeft.
Uren uittypen per gesprek vervallen; geen transcriptiebureau meer.
7 AI-idee in 20 minuten getoetst
Deels
- Voor wie
- Projectleiders, CIO-office, FG.
- Wat gebeurt er
- Je vertelt wat je wilt; aan het eind weet je wat je wilt, mag en kunt, waar de gaten zitten en welke normen geraakt worden.
- Op het toestel
- Ideeën bevatten vaak precies de gevoelige data waar het om gaat.
Weken wachten op een adviseur wordt een half uur voorbereiding — en een beter gesprek daarna.
8 Memo klaar voor verzending?
Nu te proberen
- Voor wie
- Beleidsmedewerkers, adviseurs.
- Wat gebeurt er
- Het stuk gaat langs de checklist van het team: structuur, besluittekst, jargon, leesniveau. Per punt sterren en een concrete verbetering, van een klein taalmodel op het toestel.
- Op het toestel
- Conceptstukken onder bestuurlijke vertrouwelijkheid.
Minder retourrondes. 85 % controleert AI-tekst toch — hier is het nakijken precies wat het model doet.
9 Archiveren met metadata
Deels
- Voor wie
- Informatiebeheer, en iedereen die opslaat.
- Wat gebeurt er
- Bij het opslaan: onderwerp, taal, aanwezige persoonsgegevens en een voorstel voor classificatie.
- Op het toestel
- Metadata over vertrouwelijke stukken is zelf vertrouwelijk.
Vindbaarheid voor de Woo: dossiervorming kost nu 27 dagen per verzoek bij ministeries.
10 Toegankelijkheid
Deels
- Voor wie
- Communicatie, webredactie.
- Wat gebeurt er
- Beschrijving en trefwoorden bij een afbeelding, als basis voor de alt-tekst; leesbaarheidscheck van tekst.
- Op het toestel
- Interne beelden en concepten.
51 % van de overheidssites voldoet niet aan de wet; dit is het goedkoopste deel om te fixen.
11 Anderstalige post en balie
Nu te proberen
- Voor wie
- Klantcontact, sociaal domein.
- Wat gebeurt er
- Taal herkennen uit een paar woorden of een paar seconden spraak; doorzetten naar de juiste collega.
- Op het toestel
- Brieven en gesprekken van burgers.
Minder doorverwijzen; snellere eerste reactie.
12 Agent op zak
Komt
- Voor wie
- Iedereen, later.
- Wat gebeurt er
- Eén opdracht in gewone taal — "maak van deze foto's een inspectieverslag" — koppelt de klussen hierboven aan elkaar.
- Op het toestel
- Alle redenen hierboven tegelijk.
De kers op de taart; pas als 1 tot en met 11 vanzelf spreken.